Bohol Light nagpahibalo sa Tipid Tips alang sa mga konsumidor
Sinulat ni Sheryl B. Paga
Ang Bohol Light buot magpahinumdom ngadto sa mga konsumidor mahitungod sa responsabling paggamit sa kuryente, ilabi na karong panahona nga nagkataas ang presyo sa petrolyo ug mga pamaliton.
Kini nga sitwasyon posible usab makaapekto sa presyo sa kuryente matag bulan tungod sa kasamtangang krisis nga atong nasinati karon.
Tungod niini, gidasig ang katawhan nga padayon nga sundon ang mga energy-saving tips sa atong mga panimalay, opisina, ug mga establisimyento aron makatabang sa pagdumala sa atong gastuhan.
Hinumduman usab nato nga ang presyo sa kuryente matag bulan dili permanente tungod kay apektado kita sa presyo sa Wholesale Electricity Spot Market (WESM).
Dili kini matyansa matag bulan tungod kay mag depende kini sa supply ug demand diha trading market.
Aron mas makatipid sa pamasahe ug oras, gidasig sa Bohol Light ang tanang konsumidor nga bayran ang atong obligasyon o electricity bill pinaagi sa online nga mga third-party collecting partners.
Pinaagi niini, mas sayon na ang pagbayad sa bill sa kuryente sa Bohol Light.
Dili na kinahanglan mobiyahe o mopila sa opisina kay mahimo na kitang mubayad bisan kanus-a gamit lamang ang cellphone o online banking apps. Dali, luwas, ug walay hasol pa!
Ang mga bayad nga gihimo pinaagi sa maong mga partners mapustada sa inyong account sulod sa 24 ka oras o sa mosunod nga adlaw sa pag-bayad.
Pwede usab kitang mubayad pinaagi sa pinakaduol nga mga branches Palawan ug MLhuillier Pawnshop.
Alang sa ubang mga pangutana ug kasayuran, mahimo kitang mobisita sa Bohol Light FB Page, website sa www.boholpower.ph, o tawag sa service hotline: ☎ (038) 515-2370 to 2375 / 0920-960-2372, 0917-557-6120 o magpadada ug mensahe sa opisyal nga messenger account sa Bohol Light.
Bohol Water nagsaulog sa ika 26 nga Anibersaryo
Sinulat ni Victor L. Tambis
Mga empleyado sa Bohol Water naghimo ug pagpanghinlo kilid sa kalsada agi ug pahatag ug diwa sa ika 26 nga anibersaryo niini
Ang Bohol Water misaulog sa ika 26 nga anibersaryo niadtong adlawng Byernes, Agosto 28, 2026. Agi ug paghatag ug diwa atol sa maong kasaulogan, ang mga empleyado niini mihimo sa “Road clean-up” o pagpanghinlo kilid sa kalsada nga nagasubay sa Binayran road gikan sa Dampas barangay hall nga milabay sa buhatan sa Bohol Water ug hangtod sa eskina padulong sa divine mercy chapel ug laing grupo usab sa kalsada gikan sa Triumph hardware padulong sa eskina haduol sa Bohol Water.
Pinaagi sa maong kalihokan, gipakita sa Bohol Water ang kamahinungdanon sa limpyo nga palibot ug sakto nga paglabay sa basura.
Subay sa maong kasaulogan, ang Bohol Water mihatag ug pahalipay ngadto sa unang singkuenta (50) ka mga konsumidor nga mibayad sa bill sa tubig sa buhatan niini nga gisugdan niadtong adlawng lunes Agosto 24 ug natapos niadtong Biernes, Abril 27, 2026, diin ang palaran nga konsumidor nakadawat ug 5kg nga bugas, payong ug bag depende sa iyang mahulbotan.
Lain usab nga anniversary promo sa Bohol Water, nga nagpadayon pa hangtod karon, diin ang unang 26 ka mga aplikante sa tubig makadawat ug libre nga water meter.
Kining maong promo nagasugod niadtong Agosto 17, 2026 ug nagpadayon pa kini hangtod nga mahurot ang maong gidaghanon.
Atong mahinumduman nga ang Bohol Water nahimugso pinaagi sa Joint Venture Agreement (JVA) tali sa Provincial Government of Bohol ug Salcon Cosurtium niadtong Agosto 28, 2000 ug misugod sa operasyon sa panubig gikan sa Provincial Waterworks System niadtong Decembre 28, 2000.
Sulod sa sobra duha ka dekada nga pag-alagad, nagpadayon ang Bohol Water sa paghatag ug dugang kalamboan sa serbisyo sa panubig aron pagtagbo sa nagsaka nga panginahanglan sa mga dapit nga gialagaran.
Dugang mga panimalay sa CV gikatakdang makadawat ug Walang Gutom food packages
Sinulat ni Elvira C. Bongosia
Gipalapdan sa Department of Social Welfare and Development (DSWD) Field Office 7 ang sakop sa Walang Gutom Program sa Central Visayas, nga nagtugot sa kinatibuk-ang 28,014 ka mga benepisyaryo sa Cebu ug Bohol nga makakuha ug mga produkto sa pagkaon gikan sa mga akreditadong tindahan gikan Agosto 19 hangtod Setyembre 7.
Kini nagrepresentar sa pag-usbaw sa 2,489 ka bag-ong benepisyaryo, o pagtubo nga 9.75%, itandi sa miaging siklo sa Food Redemption gikan sa Hulyo 20 hangtod sa Agosto 10, 2026.
Sa kinatibuk-ang gidaghanon sa mga benepisyaryo nga kwalipikado nga makakuha ug mga food package niining panahona, 23,129 ang gikan sa Cebu, samtang 4,885 ang gikan sa Bohol.
Alang niining panahon sa Food Redemption, kadto lamang mga benepisyaryo ubos sa Listahanan 3, o ang National Household Targeting System for Poverty Reduction (NHTS-PR), ang kwalipikado nga makakuha sa ilang mga food package. Ang pagkuha sa mga benepisyo alang sa mga panimalay nga naggikan sa Community-Based Monitoring System (CBMS) temporaryong gipahunong una.
Gi-awhag ang mga benepisyaryo nga mangutana bahin sa iskedyul, lugar, ug listahan sa mga kwalipikado alang sa Food Redemption pinaagi sa ilang tagsa-tagsa ka Community Engagement Coordinators (CECs), field staff, mga opisyal sa barangay, o sa ilang lokal government unit (LGU) sa munisipyo o syudad.
Ang mga tag-iya sa card nga dili makakuha sa ilang mga produkto sa pagkaon atol sa gikatakdang panahon sa Food Redemption mahimong magtugot sa laing miyembro sa panimalay—basta dili menor de edad ang representante—aron mokuha sa food package alang kanila. Ang gitugutan nga representante kinahanglan magpakita ug authorization letter nga pinirmahan sa tag-iya sa card, uban sa gikinahanglan nga mga dokumento sa pag-ila (ID).
Gipahinumdoman usab ang mga benepisyaryo nga susihon ang kalidad ug gidaghanon sa ilang mga produkto sa pagkaon base sa ilang mga resibo sa dili pa mobiya sa lugar diin gikuha ang mga benepisyo.
Alang sa bisan unsang pangutana o kabalaka bahin sa ilang mga food package, mahimo silang moduol sa ilang tagsa-tagsa ka CECs o field staff alang sa tabang.
Gi-awhag sa DSWD 7 ang mga benepisyaryo nga mosunod sa mga instruksyon alang sa hapsay nga paghatag sa serbisyo, subay sa inisyatibo nga Harmonized Actions and Processes for Swift, Accountable Yield (HAPSAY) aron mapalambo ang episyente nga serbisyo publiko.
Sa pagkakaron, ang Walang Gutom Program gipatuman sa 90 ka Local Government Units (LGUs) sa tibuok rehiyon, diin 53 niini anaa sa Cebu ug 37 sa Bohol.
Ang mga benepisyaryo sa Walang Gutom Program nagpili sa ilang mga produktong pagkaon aron masiguro ang kalidad ug gidaghanon sa ilang mga food package. (Hulagway gikan sa DSWD)
NCDA nipasidaan sa publiko batok sa pekeng solicitation
Sinulat ni Elvira C. Bongosia
Nipasidaan sa publiko ang National Council on Disability Affairs (NCDA) batok sa paggamit sa pangalan ug logo niini nga walay pagtugot para sa solicitation.
Sa usa ka pahayag, gi-klaro sa ahensya nga walay indibidwal o grupong awtorisadong mogamit sa logo niini para sa solicitation, recruitment, ug online promotions.
Matud pa sa NCDA, ang paggamit sa logo nga walay pagtugot usa ka pagpangilad ug mahimong pagsupak sa balaod.
Giingong mahimong manubag ubos sa Article 177 sa Revised Penal Code ang mga magpakaaron-ingnon nga tinugyanan sa ahensya.
Gitambagan sa NCDA ang publiko nga beripikahon una ang bisan unsang transaksyon gikan sa mga nag-angkon nga tinugyanan sa buhatan.
Gihangyo usab sa ahensya nga i-report ang kadudahang paggamit sa pangalan ug logo sa council@ncda.gov.ph.
Ang NCDA ang nag-unang ahensya sa gobyerno sa Pilipinas nga nagmugna og mga polisiya, nag-coordinate, ug nag-monitor sa mga kalihokan alang sa mga persons with disabilities (PWDs).
Isip usa ka ahensya nga nahisakop sa Department of Social Welfare and Development (DSWD), naglihok kini aron masiguro ang patas nga mga oportunidad ug mapanalipdan ang mga katungod sa mga indibidwal nga adunay mga kakulangan.
Nakadawat ang National Council on Disability Affairs (NCDA) ug mga taho bahin sa dili awtorisadong paggamit sa ilang logo alang sa pagpangayo ug donasyon o pondo, nga makapahisalaag sa publiko ug makadaot sa integridad sa ilang mga serbisyo. Kusganon gikondena sa ahensya ang maong mga buhat ug gipasidan-an ang publiko nga ang mga indibidwal ug grupo nga naggamit sa ngalan ug logo sa Konseho nga walay pagtugot mahimong atubangon ang kasong kriminal ug pagkabilanggo. (Hulagway gikan sa NCDA)
65 local vacancies, 105 jobs abroad sa TESDA WCO ‘26
Sinulat ni Rey Anthony Chiu
Kan-uman ug pito ka matang tra trabaho nga gikinahanglan sa 11 ka local nga mga establisemento nga ug lain pang 105 ka mga posisyon alang sa trabaho sa gawas sa nasud ang gipangita sa 8 ka mga employment agencies nga misalmot sa World Café of Opportunities (WCO) sa Technical Education and Skills Development Authority (TESDA) sa adlaw sa National Tech-Voc Day, Agosto 25, 2025.
Usa ka one-stop shop nga nagpatapok sa mga mingtapos sa mga bansaybansay sa technical vocational courses, mga nangita pag katrabaho-an, mga nangita og trabahante, mga ahensya sa goberno, mga institusyon sa pagbansay sa mga katakus sa mga trabahante ug mga kahugpungan ang gibuksan sa us aka adlaw didto sa Bohol Cultural Center ang gidumog sa gatusan ka mga tawo nga nangita og trabaho ug kadtong nakatrabaho na apan wala pa makontento sa ilang mga kahimtang.
Gipangunahan sa TESDA pinaagi sa iyang Job Linkaging and Networking Services (JoLiNS), ang WCO sa Bohol aron ang mga nabansay na sa mga katakus sa pagpanarbaho, mapahimutang sa trabaho man o sa negosyo ug mahatagan pa og up-skilling aron mas modaku pa ang tsnasa sa pagkakuha sa trabaho.
Didto usab ang usa ka lugar alang sa tanyag sa TESDA scholarships ug training, ug competency assessment, gawa sa mga recruiters.
Kalihukan nga una nga gitagana alang sa mga TVET ug TESDA graduates ug alumni aron sa katapusan, mapahiluna saila sa gisaad nga trabaho, ang WCO mitubag usab sa mga nangita og trabaho, mga propesyonal nga naghupot og mga lisensya, mga may gihuptan nga national certifications, mga tigpamuhunan nga nangita og trabahante, nga Overseas Filipino Workers nga nakatapos nag kontrata ug nga nangita og trabahante.
Ug subay sa iyang mga katuyu-an, upat ka oras pa sa dili tak-opan ang kalihukan, miabut na sa 26 ka mga Bol-anon ang na Hired On The Spot.
Si Isidro Bersano, 30 anyos, taga Catungawan Guindulman ug naminyo sa Oac Bilar, usa sa mga HOTS isip driver sa PetroFuel Corporation, nalipay sa mas maayo nga saad sa iyang kompanya karon nga nasudlan.
Driver sa mga trucks nga nagbyahe tadlas sa mga lalawigan ug isla, si Bersano nagsugod sa iyang trabao sa nag-edad pag 19, hangtud nga naminyo.
Sanglit sa unang mga trabaho, walay mga makuha nga benepisyo, sa iyang pagkaminyo, naningkamot nga makakuhag mas maayong tanyag alang sa ilang gilantaw nga mas sanag nga kaugmaon sa iyang unang kaluha nga mga anak.
ONE-STOP JOBS FACILITATION. Gikan sa pagpang-isyo sa mga dokumento nga gikinahanglan sa panarbaho, ngadto sa pagpangaplay, interview, pagsuta sa kaugalingon kon may igo ba nga katakus nga gikinahanglan aron makatrabaho ug mga ahensya nga nangita og trabaho, natapok sa TESDA atul sa National TechVoc Day, didto sa Bohol Cultural Center nga gidumog sa mga tawo. (Hulagway gikan sa PIABohol)
HIRED ON THE SPOT. Si Isidro Bersaon, 30 anyos minyo ug truck driver may kasamtangan na nga trabaho apan buot niya makakuhag mas arang-arang nga tanyag human nanganak sa kaluha ang iyang asawa. Pinaagi sa WCO, nahire si Bersano sa PetroFuel Corporation. (Hulagway gikan sa PIAbohol)
Lopez bag-ong hepe sa BFAR Bohol PFO
Sinulat ni Rey Anthony Chiu
TAGBILARAN CITY, Bohol (PIA)—Bag-o na ang officer in charge sa Bohol Provincial Fisheries Office (PFO) sa Bureau of Fisheries and Aquatic Resources.
Kini human gidawat ni kanhi PFO Bohol Candido Samijon ang iyang promotion sa buhatan.
Ang bag-ong Bohol Provincial Fishery Office Officer In Charge mao si Gaymelo Y. Lopez, sugod niining buwana sa Agosto.
Ang bag-o nga OIC sa Bohol PFO, mao usab ang kanhi hepe sa Central Visayas Freshwater Aquaculture Center (CFFF), usa ka pasilidad sa BFAR nga anaa sa Caluasan Clarin.
Ang CFFF maog nag-una nga freshwater hatchery ug technology outreach station sa BFAR sa Central Visayas ug maoy kasagaran nga tinubdan sa mga gipaliwat nga mga tilapia, mga bag-ong pusa nga tilapia, pantat ug nagsuporta sa panginahanglan sa mga local nga namihig isda pang aqua-culture.
Sa termimo ni Lopez sa CFFF, ila usab nga gipasugdan ang mga bag-ong teknolohiya sa pagpasanay sa pantat nga dili kinahanglan nga mamatay ang bidhan nga isda.
Sa laing bahin, si Samijon, mao na ang officer-in-charge sa Fisheries Production and Support Services Division (FPSSD) ug Special Area for Agricultural Development Phase II Regional Assistant Focal Person sa BFAR Regional Office 7.
BAG-ONG HEPE SA BFAR Bohol. Si Gaymelo Lopez (Tunga) mao na ang OIC sa Bohol PFO, human siya mi-puli sa pwesto nga gibiyaan ni Candido Samijon, kinsa napromote na sa Regional Office. (Hulagway gikan sa PIAbohol/BFAR)
DILG nanawagan alang sa mas lapad nga paggamit sa mga sexual assault investigation kit alang sa mga batang biktima
Sinulat ni Elvira C. Bongosia
Aron masiguro nga ang mahinungdanong ebidensya makasuporta sa pagpangita sa kamatuoran ug hustisya alang sa mga biktima, gi-awhag sa Department of the Interior and Local Government (DILG) ang mga local government unit (LGU) nga gamiton ang Sexual Assault Investigation Kits (SAI.Kit) isip tabang sa mga imbestigasyon sa mga kaso sa pagpanglugos o sekswal nga pag-abuso sa mga bata sa nasud.
Kini nga inisyatibo nagtuman sa direktiba ni Presidente Ferdinand Marcos Jr. nga palig-onon ang mga paningkamot sa pagpanalipod sa mga bata ug mga lakang alang sa pagkaayo sa mga kabatan-onang Pilipino nga biktima sa pag-abuso.
Pinaagi sa Memorandum Circular No. 2026-035, gi-awhag sa departamento ang mga LGU nga mopalit o mogahin ug pondo alang sa SAI.Kit—usa ka himan nga gimugna sa University of the Philippines Diliman (UPD) DNA Analysis Laboratory sa Natural Sciences Research Institute (NSRI)—aron matubag ang mga insidente sa sekswal nga pag-abuso gamit ang forensic science ug teknolohiya.
Gilusad niadtong Mayo 2026, ang SAI.Kit naghatag ug mas komprehensibo, luwas, ug kasaligan nga sistema alang sa pagkolekta, pagdumala, pagdokumento, ug pagpreserbar sa mga DNA sample ug uban pang mahinungdanong biological nga ebidensya gikan sa mga batang biktima sa sekswal nga kapintasan.
Ang kit gidesinyo aron suportahan ang mga healthcare provider, ahensya sa pagpatuman sa balaod, ug uban pang mga hingtungdan sa pagpreserbar sa integridad sa ebidensya alang sa mga proseso sa imbestigasyon ug husgado, samtang gipanalipdan ang mga katungod, kaayohan, dignidad, ug pribasiya sa mga biktima.
Isip mga frontline responder sa mga insidente sa kapintasan batok sa kababayen-an ug kabataan (VAWC), gi-awhag ang mga LGU nga mopalit sa SAI.Kit ug ilakip kini sa ilang tagsa-tagsa ka lokal nga mga plano, programa, ug badyet aron mahimong permanente nga bahin sa ilang sistema ang paggamit niini sa lokal nga lebel.
Gipasiugda usab sa DILG nga ang paggamit sa SAI.Kit makatabang ug makadugang sa kapasidad sa mga Barangay Violence Against Women (VAW) Desk, nga nagsilbing daling maduolan nga mga sentro alang sa mga kaso sa sekswal nga pag-abuso.
Gi-awhag usab ang mga LGU nga pasimplehon ug himoong mas episyente ang mekanismo sa referral alang sa mga kaso sa sekswal nga pag-abuso—gikan sa mga VAW Desk ngadto sa mga hingtungdan nga opisina—pinaagi sa hugot nga koordinasyon sa mga lokal nga opisina sa panglawas, mga ospital, ahensya sa pagpatuman sa balaod, Local Councils for the Protection of Children (LCPC), ug Local Committees on Anti-Trafficking and Violence Against Women and Their Children (LCAT-VAWC).
BALAK
ANG KAGAHAPON ANG KARON ug ANG UGMA
Sinulat ni Engr. Rogelio Podelino
Ang kinabuhi sa tawo ning kalibutan
Daku ug tastason kon di-in ka gikan
Aron ang gumonhap sa imong pagka tawo
Malaksi ang mga pagduda sa imong pagtuo
Matag tawo adunay nangaging kagahapon
Bisan unsa ka dulom may paglaum gihapon
Panahon sa mangi-ob nga kahimtang
Ayaw padaug sa balati-an’g mahuyang
Kay ang tawo ulipon sa kasal-anan
Maoy hinungdan nga huyang ug baroganan
Bisan pa ang tawo ug masalaypon
Gihigugma sa GINOO gihapon
Kon ikaw nahilukapa bangon ug pamapha
Padayon pagbugtaw kon asa ka
Atubanga ang mga suliran karon
Hikalimti ang naglugitom mo’ng kagahapon
Kon kulang sa katimgas ang imong baroganan
Sangpita ang ana-a sa KAHITAS-AN
Aron ang gahum sa ESPIRITU SANTO
Mogabay sa imong pagharong sa husto
Sa adlaw adlaw nimong pakigbisog sa kinabuhi
Gipas-an ang tanang kaakohan aron mabuhi
Kay human sa makusog nga kulyada
Ang dakung lawod sa dagat linaw mora ug lana
Karon kay nakasagubang ka na sa kalisdanan
Tungod sa panabang sa KAHITAS-AN
Ang imong tumong nga molambo sa kinabuhi
Nga moyabong ang imong panginabuhi
Sa imong paningkamot para sa kaugma-on
Wala damha haruhay ka na karon
Apan ang kinapongkayan nga damgo sa tawo
Nga makaabot sa dapit nga gitagana sa GINOO
Kay kinabuhi sa kalibutan adunay katapusan
Kinabuhi luyo sa kamatayon gipangandaman
Sa paglaweg ning walug sa mga luha
ANG KAGAHAPON ANG KARON ug ANG UGMA
maoy imong hagdanan pagsaka sa langitnong himaya