Ni: Jes B. Tirol
Bagyubágyo 11, 2020

Mga Matang Sa Kawayan

Pasiuna

Sa tanang mga sagbot dinhi sa Bohol ug sa Pilipinas, ang usa sa labing mapuslanon mao ang kawayan. Dili kahoy ang kawayan kondili usa ka sagbot kauban sa bugang, daát, agíngay, tulibáw ubp. Hinuon, ang kawayan maoy kinadak-an ug kinatás-an ug daghan kaayo ang kagamitan.

Atong tukibon ang mga matang sa kawayan ug ang sagad nga kahimanan nga binuhat gikan sa kawayan. Atong unahon pagsulat ang Ininglis ug sundan sa tumbas sa Binisayâ.

Matang sa Kawayan

1. (about 4 cm diameter and grows in groves and taller than bagakay) búngbong

2. (bamboo cane; small in diameter [approx. 2 cm] and grows in grove) bagákay.

3. (general term) kawáyan.

4. (kind that is spineless and not grow in cluster) lunás.

5. (kind with nodes close together) salukísok.

6. (large kind) butóng; patibóng.

7. (small and thorny) balukáoy.

8. (very thorny and grows in independent cluster) lawíswis.

Mga Binuhat sa kawayan

1. bamboo chest (kind of storage box/ tube) – lukâ

2. bamboo clearing (clearing before cutting) – húnhon

3. bamboo cuptayók

4. bamboo drumatabál

5. bamboo knife (for cutting threads and navel) – salása, balánban

6. bamboo matting (weaved into mat) – amákan

7. bamboo piece (one whole stalk) – bös, búlos

8. bamboo pithhúblò, lubulúbo

9. bamboo shoot (used as vegetable) – dabóng

10. bamboo shuttle (for weaving) – adpáng

11. bamboo slat¹ (braided into flat form) – sâsâ, salása

12. slat² (stick) – lipák

13. bamboo tube¹ (for fetching water) – ság-ob

14. bamboo tube² (hod) – sugóng

15. bamboo tube³ (receptacle of tuba sap) – sawód

16. bamboo tube4 (tuba container) – kawít

17. bamboo water canteentúhob