Ang Bugno sa Senado ug Kongreso sa Korapsiyon

Ni ELEAZAR TUTOR ACAMPADO

KARONG semanaha, ang pagtagad sa mga Pilipino ilabi na sa mga Bol-anon, nahasentro sa kaulohan diin ang mga imbestigayon sa korapsiyon sa flood control projects nahimong usa ka sirkus sa politika.

Dili lang kay nag-inilogay ang Senado ug Kongreso kon si kinsa ang dunay katungod sa pagpangutana sa mga resource speaker, apan ang isyu sa pagpanikas, nga gipadayag mismo ni Presidente Ferdinand Marcos, Jr., karon mibalik ug mitumbok sa iyang kaugalingong mga kaalyado.

Nagsugod kining tanan dihang misulti si Presidente Marcos nga grabe kaayo ang nahitabong korapsiyon sa maong mga proyekto sa pagpugong sa baha. Daghan ang midayeg niya sa iyang gipanulti. Apan may mga kritiko nga nagduda nga kini usa lang ka maniobra aron maunhan ang mga pagsaway gikan sa oposisyon.

Apan ang isyu sa korapsiyon sa mga proyekto sa baha dili mabanlas o matago, labi na kay bisan asang dapit sa nasod, makita ang dili maayong kalidad sa mga proyekto, ug dunay mga ghost project nga gibayran na bisan wala pa matukod.

Ang pasangil nga nagsugod sa mga kontraktor ug opisyal sa Department of Public Works and Highways (DPW), milapad sa padayong imbestigasyon ug gitumbok na ang mga dagkong politiko. Usa ka kontraktor ug usa ka enhinyero gikan sa DPWH ang miakusar mismo nila ni House Speaker Martin Romualdez, Senador Jinggoy Estrada, ug Senador Joel Villanueva, ug sobra pa sa napulo ka kongresista, nga giingong nakakuha og porsento sa maong mga proyekto.

Kining bag-ong mga impormasyon, naghatag og laing hulagway sa away sa duha ka balay sa lehislatura. Nahinumdom ba mo sa giingong pagsulod sa P30-milyones nga kontribusyon gikan sa usa ka kontraktor ngadto sa kanhi Senate President Francis Escudero? Kini nga isyu, kauban sa giingong “insertions” nga mokabat og bilyones sa 2025 budget, nagpakita nga ang problema sa korapsiyon anaa sa mismo sa kasingkasing sa atong gobyerno.

Ang dakong pangutana karon, unsa na ang dangatan niining tanan? Duha ka posibilidad ang atong nakita, ug pareho kining makapulpog sa pundasyon sa administrasyon ni BBM.

Una, ang krisis sa korapsiyon, kon dili masulbad sa husto, makadaot sa pagsalig sa publiko sa administrasyon. Ang mga Pilipino nga nag-antos sa baha ug nagbayad sa buhis maoy labing apektado sa matag sentimo nga gikurakot. Ang pagpanghadlok sa mga akusasyon ug ang pag-ilogay sa Senado ug Kongreso, imbis nga mohatag og solusyon, mosangpot lang sa pagkadiskuntento sa katawhan ug maaburido.

Ikaduha, ang pagpadayon sa imbestigasyon, labi na kon buhaton kini sa usa ka independenteng grupo, lagmit makabitad sa mga anomaliya nga naglambigit sa mismong mga kaalyado ni Marcos. Ang mga badyet nga giingong gisuksok sa Kongreso para sa mga proyekto sa baha, nga gigamit sa pagpabor sa mga politiko, dili basta-basta mapapas. Kon mahitabo kini, ang kampo ni Marcos mahimong mawad-an og kusog inig-abot sa eleksiyon sa 2028.

Ang makita natong duwaduwa sa politika karon, diin ang mga giakusaran nga mga kontraktor ug enhinyero maoy mihimo og “expose” batok sa mga politiko, nagbutang sa gobyerno sa delikado nga posisyon. Kon dili mapamatud-an ang mga akusasyon, madaot ang kredibilidad sa imbestigasyon. Apan kon mapamatud-an, hayan maguba ang liderato sa koalisyon.

Angayan ba nga manghunong na ang mga buaya? Hagbay ra unta nga napakgang ni sila.

Kon dili man ugaling sila matanggong o mahatagan og saktong leksiyon, seguradong mas molambo pa ang ilang pagpanglimbong sa ubang mga sektor sa gobyerno.

Ang desisyon anaa sa kamot ni Presidente Marcos. Andam na ba siya nga latigohon ang iyang ig-agaw ug mga kaalyado nga mga kongresista ug senador, ug barogan ang tinuod nga reporma sa pagsumpo sa korapsiyon sa kagamhanan?

O monunot lang siya sa dagan sa politika, ug pasagdan ang way busganan nga mga buaya nga makalingkawas sa nahimo nilang krimen?

Ang pagbarog sa tinuod nga pagserbisyo sa katawhan nga walay himi sa korapsiyon, bisan og lisod, mao ang labing bililhong butang sa politika. Ug kini ang kanunay natong gipangita sa atong mga lider.

Bahin sa Tagsulat:
(Si Eleazar Tutor Acampado, kanhi staff writer sa Bisaya Magazine. Nakadaog na sa Don Carlos Palanca Memorial Awards for Literature in Cebuano Short Stories. Ug kasamtangang nagserbisyo isip ikaduhang Sangguniang Barangay member sa West Poblacion, Garcia-Hernandez, Bohol.)