NI: Eleazar Acampado 

Seguridad sa Pagkaon: Anaa sa Tabunok Nga Yuta ug sa Permaculture

Taliwala sa nagpadayon nga krisis sa lana ug ang deklasrasyon sa National Emergency ubos sa EO 110, duna kitay usa ka dakong hagit nga dili mahimong pasagdan. Kini ang kasegurohan sa atong pagkaon dili lang sa tibuok nasod apan labaw na dinhi sa atong pinanggang lalawigan. 

Niining panahona nga ang presyo sa mga palitonon aspas nga nagasaka dungan sa presyo sa petrolyo, ang pangutana dili na lang kon duna ba kitay ikapalit, kondili kon duna ba kitay makaon kon ugaling mabalda ang suplay sa gawas sa Bohol.

Ning bag-o lang, nakahigayon kita kauban any mga opisyal sa barangay West Poblacion, sa pagbisita sa Palingcod Agricultural Farm sa Rosariohan, Batuan, Bohol, nga gidumala ni Dionisio Palingcod, Jr. Ang maong pagbisita dili lang usa ka ordinaryong suroy-suroy. Usa kadto ka pagbukas sa among mga mata bahin sa kon unsaon nato pagkab-ot ang tinuod nga kasegurohan sa pagkaon pinaagi sa permaculture ug organic farming.

Didto sa Palingcod Agricultural Farm, atong nakita ang kahanas ni Sir Dionisio sa pag-atiman sa yuta nga dili mosalig sa mahalong kemikal. Ang iyang pamaagi sa permaculture nagtudlo kanato sa paghimo og usa ka closed-loop system, diin ang tanan sa umahan magtinabangay. Ang basura sa hayop mahimong abono, ang mga tanom maghatag og pagkaon sa tawo ug mananap, ug ang kinaiyahan mismo maoy nag-atiman sa iyang kaugalingon.

Kini ang tinuod nga kabatid nga gikinahanglan sa matag Bol-anon karon. Ang pagkaon dili kinahanglan nga gikan pa sa layo. Mahimo natong palamboon ang atong kaugalingong mga tugkaran aron maseguro nga bisan unsay mahitabo sa Middle East o sa Manila, dili magutman ang pamilyang Bol-anon.

Sa atong kasamtangang sitwasyon, ang pagsalig sa inangkat nga mga produkto usa ka dakong sugal. Kon mahal ang krudo, mahal usab ang pagbiyahe sa mga utanon ug isda. Kon kita mosagop sa organikong pagpanguma sama sa gibuhat sa Palingcod Agricultural Farm, atong maputol kining maong kanunayng pagsalig sa abot sa uban.

Ang pagpanalipod sa kasegurohan sa pagkaon nagpasabot sa pagpreserba sa atong yuta. Sama sa nakat-onan nato gikan ni Sir Dionisio, ang organiko nga pamaagi dili lang pagpananom. Kini ang pagbalik sa hustong relasyon sa tawo ngadto sa kinaiyahan. Kon tabunok ang yuta ug walay kemikal, mas himsog ang atong komunidad ug mas lig-on ang atong resistensiya batok sa gutom ug sakit.

Ang hagit kanatong tanan mao ang pagsunod sa ehemplo sa mga organic warriors sama ni Dionisio Palingcod, Jr. Dili kinahanglan nga dako ang imong umahan. Ang konsepto sa permaculture mahimong sugdan sa usa ka gamay nga backyard garden. Ang mahinungdanon mao ang pagsugod.

Sa matag kasikas sa politika ug ekonomiya, ang labing mahinungdanon nga pundasyon mao ang atong katakos sa pagpakaon sa atong kaugalingon. Ang kaseguroan dili lang trabaho sa goberno. Usa usab kini ka personal nga responsibilidad ug usa ka mithi nga kinahanglan natong itisok sa hunahuna sa atong mga kabataan.

Dako ang atong pasalamat sa mga tawo nga sama ni Sir Dionisio nga padayong nag-awhag kanato sa paghigugma sa yuta. Kay sa katapusan, ang tinuod nga bahandi sa Bohol dili lang ang atong mga Chocolate Hills o puti nga balas, kondili ang lunhaw ug abunda natong kaumahan nga andam mopakaon kanato taliwala sa bisan unsang krisis.

Padayon ta sa pagpananom sa organiko ug padayon sa pagtinabangay, Sano!